مفهوم عرضه اولیه و پذیره نویسی و تفاوت آنها

عرضه اولیه و پذیره نویسی

شاید در برخورد اول بسیاری از سرمایه گذاران مبتدی و جدید متوجه تفاوت پذیره نویسی با عرضه اولیه نشوند. شباهت اصلی بین پذیره نویسی با عرضه اولیه روش های ثبت سفارش یا به عبارتی همان بوک بیلدینگ (Book Building) است، اما سرمایه گذاران مبتدی بهتر است بدانند این دو با هم تفاوت های زیادی دارد. در ادامه به تفاوت های اصلی پذیره نویسی با عرضه اولیه و تعاریف آن می پردازیم تا سرمایه گذاران جدید دچار اشتباه نشوند و این دو را به خوبی از هم تشخیص دهند.

تعریف اصلی پذیره نویسی در بازار سرمایه

افرادی که در  بازار سرمایه کار می کنند و جزء سرمایه گذاران بازار بورس هستند، قطعا با اصطلاح پذیره نویسی مواجه شده اند. اگر بخواهیم در مورد معنی لغوی پذیره نویسی صحبت کنیم باید گفته شود به معنی نوشتن و امضاء کردن در پای سند است.

اما در واقع معنی پذیره نویسی در بازار سرمایه، به حقوقی گفته می شود که سرمایه گذار باید متعهد شود تا بخشی از سرمایه اولیه شرکت را متحمل شود. سرمایه گذاران باید بدانند پذیره نویسی برای شرکت هایی صورت می گیرد که هنوز تاسیس نشده اند و شرکت شروع به کار نکرده است.

پذیره‌نویسان چند نفر هستند و چه ویژگی‌هایی دارند؟

در شرکت سهامی عام هیئت مدیره از حداقل ۵ نفر از صاحبان سهم تشکیل می‌شود. از این رو تعداد پذیره ‌نویسان باید به حدی باشد که کل شرکا از پنج نفر کمتر نباشند. قانون برای حداکثر تعداد شرکا، شرطی را تعیین نکرده است. بنابراین ممکن است این تعداد بین ۵ تا هزاران نفر باشد.

  انواع صورت های مالی

فرایند پذیره نویسی

هرگاه در بورس از پذیره ‌نویسی نامی به میان می‌آید به این معناست که طرف سرمایه ‌گذار تعهد می‌ کند که برای خرید قسمتی از سهام ناشر وجه را پرداخت کند و به تامین مالی شرکت کمک کند، چرا که تشکیل شرکت سهامی عام وابسته به تعهد کل سرمایه از جانب موسسان و سهامداران است.

پس از انجام مراحل اولیه ‌ی ثبت شرکت اعلامیه ‌ی پذیره‌ نویسی در روزنامه‌ ای مشخص منتشر شده و خریداران از آن آگاهی پیدا می‌کنند و طی جلسه‌ ای تعهد پرداخت سرمایه به اطلاع سهامداران رسیده و امضا می‌شود. تفاوتی که میان پذیره ‌نویسی و عرضه اولیه وجود دارد این است که در عرضه اولیه برای هرسهم، بازه‌ی قیمت تعریف می‌شود. اما پذیره‌ نویسی بر اساس قیمت اسمی یعنی ۱۰۰ تومان انجام می‌گیرد. ثبت سفارش عرضه اولیه معمولا در طی دو ساعت صورت گرفته و مهلت پذیره‌ نویسی معمولا یک ماهه است.

دیگر آن که عرضه اولیه پس از گذشت دو روز به طور عادی و با دامنه‌ی پنج درصد قابل معامله خواهد بود، اما اتمام فرایند پذیره ‌نویسی پایان کار نبوده و پروسه‌ ی چند هفته و حتی چند ماهه‌ ی مراحل ثبت شرکت، بازگشایی و معامله‌ ی نماد را به تعویق می‌اندازد.

عرضه اولیه و پذیره نویسی

مهلت پذیره نویسی چقدر است؟

بر طبق تبصره یک ماده ۲۳ قانون بازار اوراق بهادار، سازمان بورس تعیین ‌کننده مدت زمان انجام پذیره ‌نویسی است که این مدت عموما بیشتر از ۳۰ روز نخواهد بود. با این حال سازمان بورس می‎تواند با تقاضای موسسان و احراز ادله مستدل، حداکثر ۳۰ روز دیگر پذیره‌نویسی را تمدید کند. تبصره ۲ همین ماده مقرر کرده نتایج توزیع و فروش اوراق بهادار باید به سازمان اطلاع داده شود.

  ترون و کاربرد آن

این امر به منظور حفظ حقوق سرمایه ‌گذاران بوده تا سرمایه آنها بدون دلیل در بانک باقی نماند. تبصره ۳ ماده فوق پیش ‎بینی کرده که استفاده از وجوه دریافتی، پس از تکمیل فرآیند عرضه عمومی توسط سازمان مجاز است. از سوی دیگر در تبصره ۴ این ماده آمده است در صورت عدم تکمیل فرایند عرضه عمومی، وجوه گرفته شده باید حداکثر ظرف مدت پانزده روز به سرمایه‌ گذاران برگردانده شود.

ورقه تعهد سهم شامل چه مواردی می‌شود؟

با «ورقه تعهد سهم»، تعهد پذیره‌ نویسی تحقق می‎ یابد که این امر از قانون فرانسه اقتباس و در لایحه قانونی ۱۳۴۷ ذکر شده است. این ورقه پذیره ‌نویسان را قادر می‎ سازد تا اطلاعاتی درباره شرکت کسب کنند. بر طبق ماده ۱۳ لایحه قانونی ۱۳۴۷ ورقه تعهد سهم مشتمل بر این موارد است: «سرمایه شرکت. نام بانک و شماره حسابی که مبلغ لازم توسط پذیره ‌نویسان باید به آن حساب پرداخت شود.

تعداد سهام، مبلغ اسمی آن و همچنین مبلغی که در موقع پذیره‌ نویسی باید پرداخت شود. هویت و نشانی کامل پذیره‌ نویس. نام، موضوع و مرکز اصلی. مدت زمان تشکیل شرکت. شماره و تاریخ اجازه انتشار اعلامیه پذیره ‌نویسی و مرجع صدور آن و سرانجام درج اینکه پذیره‌ نویس باید مبلغ پرداخت نشده سهام مورد تعهد را مطابق با مقررات اساسنامه شرکت پرداخت کند.

تعریف اصلی عرضه اولیه در بازار سرمایه

یکسری شرکت ها هستند که سال هاست فعالیت خود را شروع کرده اند و پیشرفت های زیادی هم کرده اند، اما همچنان سهام شرکت خود را در اختیار بازار بورس قرار نداده اند. زمانی که چنین شرکت هایی سهام خود را برای اولین بار در بازار بورس عرضه می کنند، یکسری از کارشناسان معتقدند سهام این شرکت ها رو به رشد و افزایش است و هر کسی که روی سهام آن ها سرمایه گذاری کند قطعا سود خواهد کرد.

  انواع مجامع شرکت های بورسی و وظایف آنها

به طور کلی می توان گفت، برخی از شرکت های خصوصی و دولتی در جهت سود بیشتر و پیشرفت کسب و کار خود بخشی از سهام شرکت را وارد بازار بورس می کنند. این شرکت ها نیاز به سرمایه بیشتر دارند که از طریق فروش سهام شرکت به خواسته مورد نظر می رسند.

عرضه اولیه وپذیره نویسی

تفاوت های عرضه اولیه و پذیره نویسی

  • نکته مهم این است که عرضه اولیه یک بازه قیمتی مشخص دارد اما پذیره ‌نویسی با قیمت اسمی ۱۰۰۰ ریال انجام می‌شود.
  • بازه زمانی عرضه اولیه برای ثبت سفارش از ۲ تا ۳ ساعت است و پس از آن  نماد مورد نظر مثل سایر نمادهای بورسی معامله می شود. اما انجام پذیره‌نویسی در اکثر موارد در یک بازه زمانی ۳۰ روزه است و پس از آن نماد بسته شده تا مراحل بعدی جهت عرضه اولیه شرکت انجام شود. این مراحل می‌تواند تا چندین ماه به طول انجامد.
  • نکته جالب در مورد پذیره نویسی این است که تا وقتی ادامه پیدا می کند که تمام اوراق به فروش برسد و این اتفاق از اولین روز پذیره نویسی تا پایان مهلت ۳۰ روزه ادامه دارد.
  • در واقع می توان گفت پذیره ‌نویسی قبل از عرضه اولیه انجام می شود و خریدارانی که در پذیره نویسی شرکت می‌کنند به نوعی سرمایه اولیه شرکت برای فعالیت های مختلف و سودآوری را تامین کرده و پس از تشکیل شرکت بر اساس ورقه تعهد، اشخاص شرکت کننده در پذیره نویسی حق دریافت سهام دارند.

نکته: برای سرمایه گذاری شما می توانید از صندوق های سرمایه گذاری نیز استفاده کنید.

دیدگاهتان را بنویسید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *